Әлеуметтік педагог әрі ұстаз Шолпанай Әлібекқызымен сұхбат

Мектеп… Бұл – тек білім беретін орын ғана емес, адам тағдыры қалыптасатын қасиетті шаңырақ. Сол шаңырақтың жылуын сақтап, әр баланың жүрегіне үңіліп, мұңын тыңдап, қуанышына ортақтасатын жандар болады. Олар – ұстаз ғана емес, тәрбиеші, кеңесші, жанашыр, мейірім шуағын шашқан қамқор тұлғалар.

Осындай абзал азаматтардың бірі – Сайрам ауданы білім бөліміне қарасты «№20 С.Сейфуллин атындағы мектеп-гимназиясы» коммуналдық мемлекеттік мекемесінің әлеуметтік педагогы, көркем еңбек пәнінің мұғалімі Шолпанай Әлібекқызы Тюлебаева.

Біз ұстазбен кездесіп, оның өмірлік ұстанымы, мамандыққа деген сүйіспеншілігі, бала тәрбиесіне қатысты көзқарасы жайлы әңгімелескен едік.

– Шолпанай Әлібекқызы, әңгімемізді балалық шағыңыздан бастасақ…

– Мен 1983 жылдың 19 мамырында Түлкібас ауданының Кершетас ауылында дүниеге келдім. Ауылдың қарапайым тіршілігі, үлкендердің еңбекқорлығы, ұлттық тәрбиесі менің өмірлік көзқарасымның қалыптасуына ерекше әсер етті. Бала күнімнен қолөнерге, әсемдікке жақын болып өстім. Әжемнің қолынан шыққан бұйымдарды тамашалап, анамның ісмерлігін көріп өскенім мені шығармашылыққа жетеледі.

Мектеп қабырғасында жүргенде-ақ ұстаздық мамандықтың қадірін түсіндім. Мұғалімдерімнің оқушыға деген ықыласы мен жанашырлығы маған үлкен әсер қалдырды. Сол себепті мектеп бітірген соң жүрегім қалаған мамандықты таңдап, М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік университетіне оқуға түстім. 2005 жылы «Кәсіптік оқыту және еңбек технологиясы» мамандығын тәмамдап, еңбек жолына үлкен арманмен қадам бастым.

– Ұстаздық жолыңыз қалай басталды?

– 2007 жылы №20 С.Сейфуллин атындағы мектеп-гимназиясына көркем еңбек пәнінің мұғалімі болып қабылдандым. Алғашқы күнім әлі күнге дейін есімде. Жас маман болғандықтан жауапкершілік те, толқу да қатар жүрді.

Бірақ балалардың шынайы ықыласы барлық қорқынышты жеңдірді. Әр сабағымды қызықты өткізуге тырыстым. Қолөнер арқылы оқушылардың шығармашылығын дамытып қана қоймай, олардың өмірге деген көзқарасын қалыптастыруға көңіл бөлдім.

2016 жылдан бастап әлеуметтік педагог қызметіне тағайындалдым. Бұл қызмет маған адам тағдырын тереңірек тануға мүмкіндік берді.

– Әлеуметтік педагог болудың басты ерекшелігі неде деп ойлайсыз?

– Әлеуметтік педагогтың жұмысы құжат толтырумен ғана шектелмейді. Бұл – ең алдымен жүрек жұмысы.

Кейде бір баланың үнсіздігі тұтас бір тағдырдың айнасы болуы мүмкін. Кейде ата-ананың бір ауыз сөзі баланың жан дүниесін өзгертіп жібереді. Осындай сәттерде әлеуметтік педагог тек маман ретінде емес, қамқор адам ретінде әрекет етеді.

Мен үшін әрбір оқушы – жеке әлем. Оның қуанышы да, қиындығы да назардан тыс қалмауы керек. Егер бір баланың өміріне аз болса да жақсылық әкеле алсам, еңбегімнің ақталғаны.

– Сіз көркем еңбек пәнінен де талай шәкірт тәрбиеледіңіз. Өнердің тәрбиелік мәні қандай

– Өнер – адамның жанын тәрбиелейді.

Бала қолына ине ұстап кесте тіксе, ағашпен жұмыс істесе немесе ұлттық қолөнер бұйымдарын жасаса, ол ең алдымен сабырлылыққа, ұқыптылыққа, еңбекті құрметтеуге үйренеді.

Мен сабақтарымда ұлттық құндылықтарды көбірек насихаттауға тырысамын. Өйткені қазақтың қолөнері – халқымыздың рухани мұрасы.

Шәкірттерімнің түрлі байқауларда жеңіске жетуі – мен үшін үлкен қуаныш. Олар жүлде алған сайын өзім марапат алғандай әсерде боламын.

– Еңбегіңіз республикалық және халықаралық деңгейде бірнеше мәрте бағаланды. Бұл жетістіктердің сыры неде?

– Жетістік бір күнде келмейді.

Ол үздіксіз ізденістің, тынымсыз еңбектің, өз мамандығыңа деген адалдықтың жемісі.

Жыл сайын кәсіби білімімді жетілдіруге тырысамын. Конференцияларға қатысамын, ғылыми мақалалар жариялаймын, тәжірибеммен бөлісемін.

«Абай әлемі», «Шебер педагог», «Жылдың үздік мұғалімі», «Ең білімді педагог» секілді республикалық және халықаралық байқаулардағы жүлделі орындар – маған көрсетілген үлкен сенімнің белгісі.

Ал «Түркістан ұстазы», «Ыбырай ілімі» журналдарында жарияланған мақалаларым өз тәжірибемді әріптестеріммен бөлісуге мүмкіндік берді

– Сіздіңше, бүгінгі мұғалім қандай болуы керек?

– Қазіргі мұғалім тек білім беруші емес.

Ол – зерттеуші, психолог, ұйымдастырушы, жаңашыл тұлға.

Білім беру үнемі өзгеріп келеді. Сондықтан мұғалім де тоқтап қалмауы тиіс. Күн сайын жаңа нәрсе үйреніп, жаңашылдыққа ұмтылған адам ғана шәкірт жүрегіне жол табады.

Ұстаздың ең үлкен қаруы – адамгершілік пен мейірім.

– Отбасыңыз туралы айтып өтсеңіз…

– Мен үшін отбасы – өмірімнің алтын діңгегі.

Жолдасымның қолдауы, балаларымның жетістігі маған жаңа күш береді. Бүгінде бір ұл, екі қыз тәрбиелеп отырмыз.Балаларыма ең алдымен адалдықты, еңбекқорлықты және үлкенді құрметтеуді үйретуге тырысамын. Өйткені тәрбие алдымен өз шаңырағынан басталады

– Болашақтағы мақсатыңыз?

– Балалардың өміріне жарық сәуле сыйлай алатын ұстаз болып қалу. Жас мамандарға тәжірибемді үйреткім келеді. Ғылыми-әдістемелік еңбектер жазуды жалғастырып, ұлттық қолөнерді дәріптеу бағытындағы жұмыстарымды дамытсам деген жоспарым бар.Ең бастысы – қоғамға пайдасы тиетін, елін сүйетін, тәрбиелі ұрпақ тәрбиелеуге үлес қоса беру.

Тілші түйіні

Шолпанай Әлібекқызымен әңгімелескенде оның бойынан қарапайымдылық пен парасаттылықтың, жауапкершілік пен жанашырлықтың үйлесімін аңғарасың. Он тоғыз жылдық еңбек жолында ол мыңдаған шәкірттің жүрегіне мейірім дәнін септі, талай отбасының мәселесіне бейжай қарамай, әлеуметтік қолдау көрсетудің үлгісін танытты.

Көркем еңбек арқылы шығармашылыққа қанат бітіріп, әлеуметтік педагог ретінде сан тағдырға шуағын шашып жүрген ұстаздың өмір жолы – еңбекке адалдықтың, кәсіби ізденістің және адамгершіліктің жарқын көрінісі.

Ұстаздың алған марапаттары мен дипломдары – оның еңбегінің сыртқы бағасы ғана. Ал ең үлкен марапат – шәкірттің алғысы, ата-ананың сенімі, әріптестердің құрметі.

Шолпанай Әлібекқызы үшін ұстаздық – жай ғана мамандық емес. Бұл – жүрек таңдаған өмір жолы. Сол жолдың әр күні бала бақытымен, ізгілікпен, жауапкершілікпен өріліп келеді. Осындай жандар барда мектептің шамшырағы сөнбейді, ұлт тәрбиесінің алтын арқауы үзілмейді.

Сұхбаттасқан Жансая Дүйсенбайқызы

Сайрам ауданы