Мектеп табалдырығын аттай бере балғын балалардың шат күлкісі мен сыныптардың ішінен естілген сабақ үні өзгеше әсер сыйлайды. Сол ортада әр оқушының халін сұрап, әрқайсысына жылы сөзін арнап жүрген ұстазды көргенде оның бұл ұжымдағы орнының ерекше екенін бірден аңғарасың. Бұл – саналы ғұмырын бала тәрбиесіне арнаған түркістандық бастауыш сынып мұғалімі Расулова Феруза Хашимбекқызы.
Ұстазбен жүздескен сәттен-ақ оның қарапайым болмысы мен кәсіби жауапкершілігі ерекше сезіледі. Әңгімемізді бастамай жатып-ақ ол шәкірттері туралы сөз қозғады.
— «Мұғалімнің міндеті тек әріп танытып, есеп шығаруды үйрету емес. Ең бастысы – баланың өзіне деген сенімін қалыптастыру. Білім кейін де толықтырылады, ал бала жүрегіне ұялаған сенім өмір бойына серік болады», – дейді ол.
Феруза Хашимбекқызы 1972 жылдың 9 қаңтарында Түркістан облысы, Сайрам ауданының Ақбай ауылында дүниеге келген. Бала күнінен ұстаздыққа қызығып өскен ол 1987 жылы В.И. Ленин атындағы Ташкент педагогикалық училищесін тәмамдап, еңбек жолына ерте араласты. Кейін кәсіби білімін тереңдету мақсатында ҚазӨзИГУ жоғары оқу орнында оқып, бастауыш сынып мұғалімі мамандығы бойынша жоғары білім алды.
1992–2001 жылдары З. Космодемьянская атындағы жалпы орта мектепте еңбек етіп, мол тәжірибе жинақтады. Ал 2002 жылдан бері «Айнабұлақ» мектебінде бастауыш сынып мұғалімі ретінде үздіксіз қызмет атқарып келеді.
Отыз жылдан астам уақыт ішінде ол жүздеген шәкіртке білім нәрін себіп, олардың өмірге деген көзқарасын қалыптастыруға үлес қосты. Ұстаз үшін бұл жай ғана мамандық емес, өмірлік миссия.
— «Бүгінгі бала – кешегіден өзгеше. Сондықтан мұғалім де күн сайын жаңарып, ізденіп отыруы қажет. Егер ұстаз тоқтап қалса, шәкірті де алға жылжи алмайды», – дейді тәжірибелі педагог.
Бұл қағида оның кәсіби өмірінің басты ұстанымына айналған. 2015 жылы «Өрлеу» біліктілікті арттыру ұлттық орталығында білімін жетілдіріп, жаңартылған білім беру мазмұны, функционалдық сауаттылықты дамыту және заманауи оқыту технологияларын меңгерді. Бүгінде сол тәжірибесін күнделікті сабақ барысында тиімді пайдаланып келеді.
Феруза Хашимбекқызының сабақтарында оқушы дайын ақпаратты жаттап қана қоймайды. Олар өздігінен ізденуге, зерттеуге, салыстыруға, дәлелдеуге үйренеді. Өйткені ұстаздың пікірінше, қазіргі білім беру жүйесінің негізгі мақсаты – өмірлік жағдайларда білімін қолдана алатын тұлға тәрбиелеу.
— «Әр баланың қабілеті әртүрлі. Бірі есепке бейім, бірі көркем сөзге жақын, енді бірі шығармашылықпен ерекшеленеді. Мұғалімнің міндеті – сол қабілетті байқап, дамытуға мүмкіндік жасау», – дейді ол.
Осы жүйелі жұмыстың нәтижесі де көңіл қуантады. Оның шәкірттері аудандық, облыстық және республикалық деңгейдегі түрлі олимпиадалар мен білім сайыстарында үздік нәтижелер көрсетіп келеді.
Соның бірі – оқушысы Мирзалиев Бегзадтың республикалық «Алтын сақа» математикалық олимпиадасының облыстық кезеңінде жеңімпаз атануы. Бұл жеңіс – талапты оқушы мен бағыт-бағдар берген ұстаз еңбегінің үйлесімді нәтижесі.
Сонымен қатар шәкірттері «Бастау», «Кенгуру», «Алтын ұрпақ» секілді республикалық интеллектуалдық олимпиадалар мен байқауларда жүлделі орындарға ие болып келеді. Бұл жетістіктер олардың білімге деген қызығушылығын арттырып қана қоймай, логикалық ойлауын, шығармашылық қабілетін және өзіндік көзқарасын қалыптастыруға ықпал етуде.
Ұстаздың өзі барлық жетістікті қарапайым қабылдайды.
— «Жеңіс – тек мұғалімнің еңбегі емес. Ол – баланың талпынысы, ата-ананың қолдауы және мектеп ұжымының бірлескен жұмысының нәтижесі. Біз бәріміз бір мақсатқа қызмет етеміз», – дейді ол.
2025 жылы «Педагог-зерттеуші» біліктілік санатын алуы – оның кәсіби ізденісінің заңды жемісі. Алайда ол мұны биік белес емес, жаңа жауапкершіліктің бастауы деп есептейді.
— «Мұғалім өмір бойы оқушы болып қалуы керек. Үнемі үйреніп, өзгеріп отырғанда ғана балаларға заман талабына сай білім бере аламыз», – дейді Феруза Хашимбекқызы.
Осы сөздердің өзінен оның мамандығына деген адалдығы анық байқалады. Ол үшін әрбір сабақ – жаңа ізденіс, әрбір оқушы – жеке тұлға, әрбір жетістік – үлкен жауапкершілік.
Мектептен шығар сәтте дәлізде кішкентай қыз жүгіріп келіп:
— «Апай, ертең мен есепті бірінші болып шығарамын!» – деді қуана.
Ұстаз күлімсіреп:
— «Мен саған сенемін», – деп жауап берді.
Сол сәтте-ақ нағыз ұстаздықтың құдіреті осы бір ауыз сөзде жатқанын түсінгендей болдық. Себебі балаға сенім сыйлаған мұғалім оның ертеңіне үміт сыйлайды.
Ұстаздың ең үлкен марапаты – қабырғаға ілінген алғыс хаттар мен дипломдар емес, өмірде өз жолын тапқан шәкірттері. Расулова Феруза Хашимбекқызының жылдар бойғы қажырлы еңбегі дәл осы өлшеммен бағаланады. Заманауи білім беру талаптарын үздіксіз меңгеріп, әр сабағын ізденіспен өрнектейтін педагог үшін әрбір оқушы – жеке әлем, әрбір жетістік – үлкен жауапкершілік.
Оның ұстаздық жолы – мамандыққа адалдықтың, үздіксіз ізденістің және бала жүрегіне жол таба білген кәсіби шеберліктің жарқын көрінісі. Осындай тәжірибелі де жаңашыл педагогтердің еңбегі арқылы бастауыш білімнің іргесі беки түсіп, ел ертеңін сеніп тапсыратын білімді, саналы, ұлттық құндылықтарды бойына сіңірген ұрпақ қалыптасып келеді. Бұл – бір ұстаздың ғана табысы емес, сапалы білімнің, жүйелі еңбектің және ұлт болашағына деген шынайы жанашырлықтың өміршең үлгісі.
Жансая НҰРҚОЖА,
Түркістан облысы,
Сайрам ауданы
