Шардарадан басталған жол, Жаңақорғандағы жасампаздық Әрбір адамның өмірде өз соқпағы, өз миссиясы болады. Ал білім беру мен тәрбие саласында жүрген жандардың жөні тіпті бөлек. Солардың бірі — бүгінде Қызылорда облысы, Жаңақорған ауданы, Қыраш ауылындағы №180 орта мектептің арнайы педагогы қызметін атқарып келе жатқан Жандарбекова Ардақ Хасиранқызы. 1982 жылдың 29 қарашасында киелі Оңтүстік Қазақстан облысы, Шардара қаласында дүниеге келген Ардақтың еңбек жолы Оңтүстік Қазақстан облыстық білім басқармасына қарасты жас саяхатшылар станциясында хатшы-референт болудан басталды. Кейіннен, 2006 жылы Жаңақорған ауданындағы №52 орта мектепте инженер-техник болып жұмыс істеп, білім беру жүйесінің ішкі тынысымен етене танысты. Алайда, оның тағдыры мен жүрек қалауы оны мүлдем бөлек, өте жауапты да мейірімді мамандыққа алып келді.
Мамандық таңдау — аналық жүректің үні
Ардақ Хасиранқызының арнайы педагог (дефектолог/логопед) мамандығын таңдауы кездейсоқтық емес. Бұл — оның өз өмірінен, аналық тағдырынан туындаған үлкен шешім.
«Мен бұл мамандықты өзім де ерекше баланың анасы болғандықтан таңдадым. Менің басты мақсатым — ерекше білім беруді қажет ететін (ЕББҚ) балалардың бойындағы олқылықтармен күресу, оларды қоғамға қосу және ортаға бейімдеу», — дейді Ардақ ағынан жарылып.
Ана жүрегімен сезінген қиындықты кәсіби деңгейде шешуге бел буған ол 2024 жылдың қараша айынан бастап №180 орта мектепте осы бағытта аянбай еңбек етіп келеді.
Пандемиядан кейінгі шындық: Статистика не дейді?
Соңғы жылдары, әсіресе әлемді шарпыған COVID-19 пандемиясынан кейін (2020–2022 жылдар аралығында) ерекше білімді қажет ететін балалардың саны күрт өскені жасырын емес. Оның ішінде:
Аутистік спектр бұзылысы (РАС);
Психикалық дамуы тежелген (ПДТ);
Сөйлеу тілінде тежелуі бар балалардың көрсеткіші жоғарылаған. Ардақ Хасиранқызының күнделікті тәжірибесінде де психикалық дамуы мен сөйлеу тілі тежелген балалар жиі кездеседі. Осындай сәтте педагог әр балаға жеке тұлға ретінде қарап, олардың әлемді өзгеше қабылдайтынын түсіну маңызды екенін айтады.
«Олар ауру емес, олар — өзгеше әлем»
Педагогтың ұстанымы біреу: ерекше балаларды қоғамнан шеттетпей, керісінше, олардың күйіне еніп, жан дүниесін түсіну қажет. «Олар ауру емес! Бізге тек олармен жақсы қарым-қатынас орнатып, психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету керек. Олардың қоғамға толыққанды мүше болып бейімделуі үшін тек мұғалім емес, бүкіл қоғам болып атсалысуымыз қажет», — дейді кейіпкеріміз.
Тәжірибе алмасу және «Әлем сенімен әдемі» апталығы
Ардақ Хасиранқызы өз біліктілігін арттырудан еш жалыққан емес. Тәжірибесіндегі жарқын сәттердің бірі — 2024-2025 оқу жылында өткен Жаңақорған аудандық арнайы педагогтердің семинары. Талап ауылындағы оқушыларды олимпиадаға дайындау облыстық орталығы базасында ұйымдастырылған бұл шара тек теориялық біліммен шектелмей, табиғат аясындағы тимбилдингтер мен қызықты тренингтерге ұласты. Бұл маманның шабытына шабыт қосты. Сонымен қатар, осы оқу жылында мектеп қабырғасында психологиялық-педагогикалық қолдау мамандарының ұйымдастыруымен «Әлем сенімен әдемі» атты ерекше апталық өтті. Апталық аясында мектеп мұғалімдері мен оқушылар арасында үлкен түсіндірме жұмыстары жүріп, ерекше балаларға деген жылылық пен қолдау атмосферасы қалыптасты.
Тілші түйіні
Жандарбекова Ардақ Хасиранқызы секілді өз кәсібіне, ең бастысы, балаға деген махаббаты шексіз мамандар барда, қоғамымыздың болашағы жарқын. Өз баласының тағдыры арқылы өзге де мыңдаған ерекше бүлдіршінге өмірлік тірек болып жүрген бұл жанның еңбегі — нағыз ерлікпен тең. Ерекше балалардың жүзіндегі күлкі — Ардақ секілді жүрегі жылы ұстаздардың маңдай терінің жемісі.